Amoc på Ijahis idja 2026

Aiggui ráhkadit musihka – šattai giela jietnan

Go Mikkâl Morottaja ráppegođii 15-jahkásažžan, de ii lean makkárge plána gádjut giela. Son háliidii dušše ráhkadit musihka.

– Mun in máhttán čuojahit instrumentta in ge lávlut. Nu ahte mun álgen rappet, muitala son.

Álggos rappii suomagillii, ja de molssui anárašgillii, iežas eatnigillii.

– Álggos ráhkadin musihka dušše iežan dihte, ja anárašgiella lei lunddolaš muinne. In leat goassege jurddašan ahte galggašin rappet eaŋgalasgillii.

Mikkâl Morottaja.

Anárašgiella lei boaresolbmuid giella

Mikkâl riegádii Anáris juovlamánu 24. beaivvi 1984 ja bajásšattai guovtti boarrásat vieljain. Ruovttus hupme anárašgiela, muhto bearraša olggobealde son gulai dan hárve nuoraid gaskkas.

– Dalle lei anárašgiella boares olbmuid giella. Nuoraid gaskkas ledje dušše mun, mu guokte vielja ja okta eará olmmoš geat hupme dan.

“Mus lea leamaš friddjavuohta válljet ieš. Jáhkán dat lea leamaš hui buorre, go in lea bággehallon guoddit lossa noađi”

Mikkâl Morottaja

Ii oktage geatnegahttán

Váikko eai lean gallis geat hupme anárašgiela, son ii aŋkke goassege dovdan ovddasvástádusa giela gáhttet. Ii lean nu ahte dovddai geatnegasvuohta šaddat giellaaktivistan dahje kulturguddiin.

-Mus lea leamaš friddjavuohta válljet ieš. Jáhkán dat lea leamaš hui buorre, go in lea bággehallon guoddit lossa noađi.

Lihkká šattai kulturguoddin. Amoc namain Mikkâl šattai vuosttaš gii almmuhii rappmusihka anárašgillii. Artistanamma lea oanádus «Aanaar Master of Ceremony», mas Aanaar lea Anára anárašgielalaš namma. Seammás namma čujuha sátnái «amok», mii heive musihka sevdnjes máilbmái.

Dušše njeallje nuora hupme anárašgiela mánnávuoađas.

Inspirerejuvvon duiskalaš industrial metalas

Nuorran Rammstein-joavku lei dehalaš sutnje.

– In ipmirdan maid lávlo, muhto liikojin ritmmaide, ovdanbuktinvuohkái ja olles dan imašlašvuhtii mii lei joavkku birra. Dat inspirerii mu ráhkadit Amoc.

Debuhttaskearru Amok-Kaččâm almmuhuvvui 2007:s. Musihka bokte fievrridii Amoc giela maid dušše moadde čuođi olbmo hupmet, ođđaáigásaš ja riikkaidgaskasaš šáŋŋerii.

Su musihka šattai maid guovddážis váikkuheamis dasa ahte anárašgiella ii lean šat dušše dološ giella, muhto maid ođđaáigásaš ja mainna maid sáhttá muitalit áibbas ođđa muitalusaid.

Dehálaš oassi

Ailu Valle og Mikkal Morottaja
Áilu Valle ja Mikkâl Morottaja.

Áiggi mielde fuomášii ahte musihkka lei bidjan su sihke giela ja kultuvrra guoddin.

– Nuorran in jurddašan ahte ráhkadan musihka vái seailluhan giela. Háliidin dušše ráhkadit musihka gillii mii lei lunddolaš muinne. Dađistaga lean šaddan kulturguoddin. Nu dat dušše šattai. Dál sávan ahte eambbosat álget geavahit anárašgiela musihkas, filmmas ja muđui populárkultuvrras.

Go áitojuvvon giella sajáiduvvo populárkultuvrii, de dáhpáhuvvá juoga. Giella ii dušše seailluhuvvo. Dat geavahuvvo. Dat eallá dálááiggis ja šaddá oassin boahtteáiggis.

Ánárašgiella lea hearkkes dilis ja leat dušše moadde čuođis geat hupmet, muhto ovdaneapmi maŋimuš jagiid addá doaivaga.

– Dál sáhttá gullat mánáid ja nuoraid hupmamin anárašgiela. Jáhkán oassi dán ovdáneamis boahtá das ahte olbmot leat fuomašan ahte giela ferte hupmat, vaikko vel soaitá gaskkohagaid šaddá geavahit suoma- dahje eaŋgalasgiel sániid.

Mikkâl bargá muđui journalistan Yle Sámis. Amoc ii leat goassege leamašan mihttu gádjut anárašgiela. Son vállje dušše geavahit dan.

Ijahis Idja 2026.
Secret Link